Para, piyasalar ve kripto üzerine kişisel bir blog
Alex 
Eylül ayında yıllık enflasyon %3,74’e çıktı (BLS, TÜFE-U) ve ekim TÜFE raporu bu eşiğin üzerinden okunacak. Rapor bugün, Salı 10 Kasım’da, ABD Doğu saatiyle 08:30’da (Türkiye saatiyle 16:30) açıklanıyor. Fed’in efektif faizi %3,88 (New York Fed), yani nakit fiyat artışının ancak bir adım önünde.
Ekonomik göstergeler nasıl okunur sorusu tek bir rakamla başlıyor: ABD enflasyonu Eylül 2026’da %3,74 oldu. ABD Çalışma İstatistikleri Bürosu’nun (BLS) açıkladığı bu oran, Federal Reserve’in efektif faizinin %3,88 olduğu (New York Fed, 6 Kasım) bir ortamda geliyor. Yani nakit, fiyatların ancak biraz önünde. Her yeni veri piyasayı bu kadar sallıyorsa nedeni bu; S&P 500’ün 9 Kasım’daki %2,35’lik sıçraması da bunu göste…
Altın fiyatı bugün ons başına 4.119,40 dolar ve üç ayda %6,79 düştü. Bu, Yahoo Finance’in 10 Kasım 2026 tarihli COMEX vadeli işlem fiyatı. Düşüşün büyük kısmı %4,86’lık 10 yıllık ABD tahvil faizinden ve güçlenen dolardan geliyor. İkisi de faiz getirmeyen bir metali elde tutmayı pahalı gösteriyor. Sırada bugün açıklanacak Ekim TÜFE raporu var. Hesabınızdaki altın yok olmadı, ama üç aydır düz nakitten daha kötü perform…
Dave Ramsey yüzde 12 kuralı, yatırımlarınızın yılda %12 kazanacağını varsayar ve bu yüzden emeklilikte birikiminizin yaklaşık %8’ini her yıl harcayabileceğinizi söyler. Bence %12, plan yapmak için fazla iyimser bir rakam. S&P 500 son bir ayda %5,0 düşmüşken (Yahoo Finance, 6 Kasım 2026 itibarıyla), emekliliğin başında piyasa gerilerse %8 çekim oranı size çok az pay bırakıyor.
Nvidia Jensen Huang soruşturması, üçüncü çeyrek bilançosundan dokuz gün önce, 8 Kasım 2026’da başladı. Nvidia yönetim kurulu, bağımsız üyelerden oluşan bir komitenin dış hukuk danışmanlarıyla birlikte, Huang’ın yabancı bir istihbarat girişiminin hedefi olduğuna dair son haberleri inceleyeceğini açıkladı. Kurul ayrıca ulusal güvenliğin ya da şirket sırlarının tehlikeye girdiğine inanmak için “hiçbir neden görmediğini”…
Petrol fiyat grafiğine bakınca ilk görülen şu: WTI ham petrol varil başına 90,16 dolar ve üç ayda %9,78 yükseldi (Yahoo Finance, 9 Kasım 2026). Son bir ayda ise %3,82 geriledi. Yani petrol yaz sonuna göre pahalı, son zirvesinden de biraz aşağıda. Bu durum hanelerde akaryakıt faturasını ve enflasyonu yukarı iter, faizlerin hızlı düşmesini de zorlaştırır.
Temettü verimi, yıllık temettünün hisse fiyatına bölünmesidir; çıta artık %4,86’lık ABD Hazine getirisi. Bu oran, 6 Kasım 2026 itibarıyla ABD 10 yıllık tahvil getirisidir (Yahoo Finance). Yani bundan düşük verimli bir hisse, üstlendiğiniz ek riski telafi etmek için temettü artışına ya da fiyat kazancına ihtiyaç duyar. Aşağıda formülü, 10.000 dolarlık bir örneği ve keşke bana da biri daha önce göstermiş olsaydı dediği…
Borsa düşüşü 401k hesaplarını da vurdu: S&P 500 son bir ayda %5,0 düştü ve hisse ağırlıklı 401k bakiyelerinin çoğu geriledi. Yahoo Finance’in 6 Kasım 2026’ya kadar olan verilerine göre Nasdaq Composite aynı sürede %9,61 değer kaybetti. Yani borsa düşüşü 401k sahiplerini büyüme ya da teknoloji fonlarına yaslanan planlarda daha sert vuruyor. Önünde yıllar olan çoğu birikimci için dolar cinsinden zarar, hissettirdiğinde…
S&P 500 endeks fonu, bir ayda %5,0 düşüp 7.376,86’ya inen endeksi izliyor (Yahoo Finance). Fon, endeksteki yaklaşık 500 büyük ABD şirketini aynı ağırlıklarla tutar, yani tek alımla hepsinden pay almış olursunuz. Kazanan hisse seçmeye çalışmazsınız. Küçük bir masraf payı düşüldükten sonra piyasanın getirisini kabul edersiniz, fikrin özü de bu.
Altcoin nedir diye sorarsanız, Bitcoin dışındaki her kripto paraya verilen ad ve şu an piyasanın %40,04’ünü oluşturuyor. CoinGecko verilerine göre Bitcoin dominansı %59,96. Yani Ethereum’dan Dogecoin’e, dolar stablecoinlerine kadar diğer tüm coinler 2,54 trilyon dolarlık piyasanın yaklaşık 1,02 trilyon dolarını taşıyor. Kısa cevap bu, ama son 30 günde büyüklerin çoğunun Bitcoin’den iki üç kat sert düştüğünü de bilmen…