10 phút đọc
Altcoin là mọi đồng tiền số không phải Bitcoin, hiện chiếm 40.04% thị trường crypto. Theo CoinGecko, Bitcoin dominance đang ở mức 59.96%, nghĩa là toàn bộ các coin còn lại, từ Ethereum, Dogecoin đến các stablecoin neo USD, cộng lại khoảng 1.02 nghìn tỷ USD trong tổng vốn hóa 2.54 nghìn tỷ USD. Trong 30 ngày qua, phần lớn altcoin lớn đã giảm mạnh gấp 2 đến 3 lần Bitcoin.
Điểm chính
- CoinGecko cho thấy Bitcoin dominance là 59.96%, nên altcoin chiếm 40.04% trong tổng vốn hóa thị trường crypto 2.54 nghìn tỷ USD.
- Trong 30 ngày, Bitcoin giảm 8.22%, trong khi Cardano giảm 24.63%, Stellar giảm 22.76% và Solana giảm 19.24% (CoinGecko).
- Tether có khối lượng giao dịch 24 giờ là 18.43 tỷ USD, cao hơn Bitcoin với 10.62 tỷ USD, theo CoinGecko.
- Monero là một trong số ít altcoin lớn tăng giá trong 30 ngày, với mức +11.0% (CoinGecko).
Altcoin là gì và cái tên này từ đâu ra?
“Altcoin” là cách viết tắt của “alternative coin”, tức đồng coin thay thế. Bitcoin ra đời năm 2009, và chỉ vài năm sau, nhiều lập trình viên đã lấy mã nguồn mở của nó, chỉnh vài thông số rồi tung ra đồng coin riêng. Litecoin năm 2011 là ví dụ kinh điển. Cái gì là “phương án khác” so với Bitcoin thì bị gom chung vào một từ.
Ngày nay cách dùng đã thoáng hơn. Đa số người chơi gọi altcoin là mọi token trừ BTC, dù nó chạy trên blockchain riêng hay mượn blockchain của dự án khác. Một số trader tách riêng Ethereum, vì với giá $2,238.27 và vị trí số 2 trên CoinGecko thì khó mà gọi nó là “thay thế” nữa. Số khác loại stablecoin ra, vì một đồng được thiết kế để neo ở $1 thì không hành xử như tài sản đầu cơ.
Hồi tôi bắt đầu năm 2017, “altcoin” chủ yếu là mấy token ICO đang được bơm trong tuần đó. Từ vẫn vậy, nhưng danh sách đằng sau nó đã đa dạng hơn nhiều.
Altcoin có những loại nào?
Không có cách phân loại chính thức, nhưng 20 coin hàng đầu trên CoinGecko hiện nay chia được thành vài nhóm khá rõ:
- Nền tảng hợp đồng thông minh chạy ứng dụng, thị trường cho vay và sàn giao dịch. Ethereum, Solana ($89.57) và Cardano ($0.180393) là các tên tuổi lớn, và DefiLlama ghi nhận riêng Ethereum đang giữ 43.34 tỷ USD tổng giá trị khóa (TVL).
- Stablecoin như Tether (USDT) và USDC cố gắng bám sát đồng USD. USDT đang ở $0.99911 và là đồng được giao dịch nhiều nhất thị trường với khoảng cách rất xa.
- Coin thanh toán như XRP ($1.16), Stellar ($0.150851) và Bitcoin Cash ($246.50) tự định vị là cách chuyển tiền nhanh hơn hoặc rẻ hơn.
- Token sàn gắn với một nền tảng giao dịch. BNB ($697.74), LEO ($9.32) và WhiteBIT Coin ($72.91) đều nằm trong top 20.
- Privacy coin che giấu chi tiết giao dịch. Monero ($601.73) và Zcash ($1,278.57) hiện đều nằm trong top 12.
- Memecoin sống chủ yếu nhờ cộng đồng và sự chú ý. Dogecoin ($0.07116) là đồng lâu đời nhất; nếu muốn xem một ví dụ mới hơn, mời bạn đọc bài giải thích PENGU coin là gì.
Còn có một nhóm mới là tài sản thực được token hóa. Figure Heloc, token gắn với các khoản vay thế chấp bằng giá trị căn nhà, đứng thứ 9 trên CoinGecko với giá $1.066. Có gọi nó là altcoin hay không thì tùy quan điểm, nhưng nó cho thấy nhãn này đã rộng đến mức nào.
Thị trường altcoin hiện lớn cỡ nào?
Khoảng 1.02 nghìn tỷ USD, tức 40.04% tổng thị trường, tính từ vốn hóa 2.54 nghìn tỷ USD và Bitcoin dominance 59.96% theo CoinGecko. Góc nhìn hữu ích hơn là xem từng đồng đang di chuyển ra sao so với Bitcoin:
| Coin | Giá (USD) | Biến động 7 ngày | Biến động 30 ngày | Khối lượng 24 giờ |
|---|---|---|---|---|
| Bitcoin (BTC) | $75,907 | -2.90% | -8.22% | $10.62B |
| Ethereum (ETH) | $2,238.27 | -1.57% | -10.69% | $3.93B |
| XRP | $1.16 | -7.35% | -17.17% | $870M |
| Solana (SOL) | $89.57 | -6.63% | -19.24% | $879M |
| Cardano (ADA) | $0.1804 | -7.24% | -24.63% | $110M |
| Stellar (XLM) | $0.1509 | -11.27% | -22.76% | $80M |
| Hyperliquid (HYPE) | $77.43 | -12.69% | -10.66% | $453M |
| Monero (XMR) | $601.73 | -0.63% | +11.00% | $75M |
| TRON (TRX) | $0.3201 | +3.08% | -3.50% | $276M |
Nguồn: dữ liệu thị trường CoinGecko, ngày 8/11/2026.
Quy luật khá dễ thấy. Bitcoin giảm 8.22% trong tháng. Hầu hết altcoin lớn giảm khoảng 17% đến 25%. Muốn xem diễn biến cả tuần, bạn có thể đọc bản tổng kết thị trường crypto hàng tuần của chúng tôi.
Vì sao altcoin giảm mạnh hơn Bitcoin?
Một phần do bản chất của altcoin. Chúng nhỏ hơn và có thanh khoản mỏng hơn, nên cùng một đợt bán tháo sẽ đẩy giá đi xa hơn. Bitcoin có khối lượng 24 giờ là 10.62 tỷ USD trên CoinGecko. Solana chỉ có 879 triệu USD còn Cardano 110 triệu USD. Sổ lệnh càng mỏng thì giá càng dao động mạnh, cả chiều lên lẫn chiều xuống.
Đòn bẩy làm mọi chuyện tệ hơn. CoinDesk đưa tin hơn 1 tỷ USD lệnh mua đòn bẩy bị thanh lý, trong khi dòng tiền ETF không hỗ trợ gì cho thị trường giao ngay. Bán cưỡng bức kiểu này thường đánh vào những góc rủi ro nhất trước, và altcoin nằm đúng góc đó.
Số liệu theo danh mục cũng khớp. Trong dữ liệu danh mục 24 giờ của CoinGecko, nhóm token AI Meme mất 7.06% vốn hóa và nhóm token chủ đề mèo mất 4.83%. Trong khi đó, danh mục Synthetic Dollar tăng 5.45% lên 7.0 tỷ USD. Trên DefiLlama, M0, một đơn vị phát hành stablecoin, tăng TVL 39.5% trong 7 ngày lên 247 triệu USD.
Theo tôi, một phần dòng tiền đang rút khỏi các token đầu cơ để sang tài sản gần với USD. Hiện chưa ai biết đây chỉ là nhịp nghỉ ngắn hay khởi đầu của xu hướng dài hơn.
Altcoin có rủi ro hơn Bitcoin không?
Có, và tôi học điều đó theo cách khá đắt. Bitcoin có giới hạn cứng 21 triệu coin và thanh khoản sâu nhất thị trường. Altcoin thì đi kèm lịch phát hành riêng, phần chia cho đội ngũ, các đợt mở khóa token, cộng thêm rủi ro dự án đơn giản là hết người quan tâm. Phần lớn token tôi mua năm 2017 giờ không còn giao dịch ở đâu cả.
Ngay cả những cái tên lâu năm cũng dao động mạnh. Bitcoin Cash, một bản fork của Bitcoin, giảm 13.42% trong 7 ngày. HYPE của Hyperliquid giảm 12.69% cùng tuần dù là đồng lớn thứ 11. Bài giải thích về Hyperliquid của chúng tôi nói rõ điều gì tác động đến token này.
Cũng có ngoại lệ. TRON tăng 3.08% trong 7 ngày, Zcash tăng 1.22%, còn Monero tăng 11.0% trong 30 ngày. Vài mức tăng lẻ tẻ đó không phải lý do để nghĩ cả nhóm an toàn. Chúng chỉ cho thấy mỗi altcoin có thể khác nhau đến mức nào.
Bitcoin dominance có báo trước altcoin sẽ tăng không?
Nó cho biết ai đang thắng lúc này, không cho biết chuyện gì xảy ra tiếp theo. “Altcoin season” là tên gọi cho giai đoạn altcoin tăng tốt hơn Bitcoin và dominance đi xuống. Với 59.96%, Bitcoin đang chiếm đa số rõ rệt, tức là ngược hẳn với trạng thái đó.
Tôi xem dominance như nhiệt kế, không phải công cụ dự báo. Nếu nó giảm kéo dài, tiền đang chảy vào altcoin. Nếu nó tăng, tiền đang đi theo hướng ngược lại, thường là vào Bitcoin hoặc stablecoin.
Tôi sẽ theo dõi gì tiếp theo với altcoin?
Ba thứ, đều công khai và miễn phí để kiểm tra:
- Bitcoin dominance so với mức 59.96% hôm nay trên CoinGecko. Một chuyển động kéo dài theo bất kỳ hướng nào đáng chú ý hơn số liệu của một ngày.
- Hoạt động của stablecoin. Khối lượng 18.43 tỷ USD mỗi ngày của Tether cao hơn hẳn Bitcoin, và mức tăng của các tài sản gần USD như M0 cho biết tiền mặt đang đứng chờ hay đang rời đi.
- TVL theo chain trên DefiLlama. Ethereum giữ 43.34 tỷ USD, Base 5.87 tỷ USD và Solana 5.21 tỷ USD. Nếu vốn quay lại altcoin, các con số này thường phản ánh trước khi tin tức kịp lên báo.
Đây không phải lời khuyên tài chính. Hãy tự nghiên cứu kỹ trước khi mua hoặc bán bất cứ thứ gì.
FAQ
Altcoin là gì, nói đơn giản?
Altcoin là mọi loại tiền điện tử không phải Bitcoin. Tên gọi xuất phát từ “alternative coin”. Hiện altcoin chiếm 40.04% tổng thị trường crypto, tính theo mức Bitcoin dominance 59.96% của CoinGecko.
Ethereum có phải altcoin không?
Về mặt kỹ thuật thì có, vì nó không phải Bitcoin. Trên thực tế, nhiều trader xếp Ethereum vào nhóm riêng vì đây là đồng lớn thứ hai và là nền tảng của phần lớn DeFi. Nếu bạn thấy báo cáo ghi “BTC, ETH và altcoin”, đó là lý do.
Stablecoin có phải altcoin không?
Theo định nghĩa chặt thì có, nhưng đa số người chơi bỏ chúng ra vì chúng được thiết kế để giữ giá $1 chứ không phải để tăng giá. Điều này quan trọng khi đọc số liệu thị phần. Tether và USDC nằm trong phần 40.04% của altcoin, nên phần đầu cơ thật sự của thị trường altcoin nhỏ hơn con số bề ngoài.
Altcoin season là gì?
Altcoin season là giai đoạn altcoin nói chung tăng tốt hơn Bitcoin và dominance của Bitcoin đi xuống. Với dominance ở 59.96% và phần lớn altcoin lớn giảm mạnh hơn BTC nhiều trong 30 ngày, dữ liệu hiện tại không giống một mùa altcoin. Không ai có thể dự đoán chchính xác khi nào nó bắt đầu.
Bài liên quan
Bài viết chỉ nhằm cung cấp thông tin, không phải lời khuyên đầu tư. Tài sản crypto biến động rất mạnh, bạn có thể mất toàn bộ số tiền.